Ik heb me nooit vragen gesteld bij de onderzoeken die ik ondergang tijdens de zwangerschap. Ik maakte een afspraak bij de gynaecoloog toen ik zwanger wou worden. Vanaf ik zwanger was, mocht ik op controle komen rond 7-8 weken. Dus dat deed ik, en daarna ook op 12 weken, 16, 20, 22 (o.w.v. extra metingen), 24, 28, 32, 36, 38, 39, en 40. Dat zijn 12 onderzoeken op een periode van 40 weken, best veel dus.

Echo op 7 weken

Echo op 7 weken

Voor de bevalling had ik al wel wat gelezen, maar had me niet echt verdiept in de onderzoeken. Na de bevalling had ik wel wat vragen, en ben meer en meer gaan lezen over natuurlijk bevallen en hoe het ook anders kan (een beetje laat, ja).

En laatst was het ook weer in het nieuws: aan al die echografieën zijn mogelijke risico’s verbonden, en dus zeker niet zonder gevaar.

Dat wil niet zeggen dat er geen echo’s genomen mogen worden. Dat schrikt je misschien wat af. Je wil toch zeker zijn dat anatomisch alles in orde is, ik ook. Dus kan je er één, of twee, laten nemen (maar 10-12 is echt niet nodig).

Samengevat
Er bestaan twee soorten echo’s: een inwendige echo, waarbij een metalen staaf  in de vagina wordt ingebracht waardoor geluidsgolven worden uitgezonden. Door de trillingen kan een beeld gevormd worden van de binnenkant van de baarmoeder. Dit gebeurt de eerste 3 maanden van de zwangerschap. Nadien worden uitwendige echo’s genomen, door middel van een apparaat op je buik.

De effecten van deze echo’s op de baby zijn niet duidelijk, wel is zeker dat ze niet bijdragen aan een betere gezondheid van je baby. Dus ze niet laten doen heeft geen nadelen, maar waarschijnlijk wel minder risico’s. De echografieën zorgen voor een verhoogde temperatuur, waarneembaar in de hersenen van je baby. Sommige onderzoekers menen dat een foetus de trillingen waarneemt als een constant hoge pieptoon die schadelijk kunnen zijn als die langer dan enkele minuten duurt. Wanneer veel echo’s plaatsvinden, bestaat de kans dat je baby emotionele schade oploopt. Als de echo’s enkel uitgevoerd worden uit bewuste keuze of omdat het echt nodig is (bij mogelijke complicaties), wordt de schade beperkt.

Echo op 17 weken

Echo op 17 weken

Je kan ervoor kiezen om geen enkele echo te laten uitvoeren, als er geen signalen of voorspellende factoren zijn op complicaties (bijvoorbeeld in de familiegeschiedenis).

De gulden middenweg
Maar je wil toch zekerheid dat alles oké is? Dan kan je voor de gulden middenweg gaan: laat enkel de onderzoeken uitvoeren die medisch verantwoord zijn, en laat de zogenaamde pretecho’s vallen.

De eerste echo vindt plaats rond 8-12 weken (inwendig). Doel is om de zwangerschap te bevestigen, maar dat kan je ook met een bloedtest (even zeker). Ook berekent de dokter dan je uitgerekende datum (een schatting), maar afgaan op je laatste menstruatie is in de meeste gevallen even betrouwbaar. De identificatie van meerlingenzwangerschap wordt gedaan, en er wordt gecontroleerd op chromosomenafwijkingen.

De tweede echo (20-weken echo) heeft als doel afwijkingen op te sporen. De dokter gaat na of alle lichaamsdelen en organen normaal lijken. Hij controleert de placenta en ook het geslacht is goed waarneembaar op 20 weken. Toch kan je voor deze echografie beter wachten tot 22-23 weken, omdat je baby dan groter is en de metingen nauwkeuriger kunnen uitgevoerd worden. De kans bestaat dat je wordt gevraagd om enkele weken later terug te komen omdat bepaalde delen niet goed gemeten kunnen worden (wat bij mij het geval was). Je kan dus beter even langer wachten en de echo maar 1 keer te hoeven ondergaan.

Vraag om echo’s zo kort mogelijk te laten duren. Er zijn dokters die alles gedetailleerd willen uitleggen tijdens de echo, maar daardoor wordt het onderzoek al gemakkelijk 10-15 minuten gerekt, wat niet nodig is..

Vermijd 3D-echo’s! Deze zijn standaard ingeburgerd en zou de band tussen ouder en kind al versterken, omdat je een beeld kan vormen van je kind. Toch is er erg weinig onderzoek naar de risico’s van deze echo’s. Bovendien vereist het gebruik van deze apparatuur bijkomende kennis en specialisatie. Het gebruik ervan wordt daarom afgeraden. De warmte die vrij komt door deze echo’s is meetbaar in de hersenen van de baby, al zijn de effecten ervan niet bekend.
3D echo, standaard gemaakt zonder toelichting

3D echo, standaard gemaakt zonder toelichting of uitleg van de risico’s

Conclusie
Een zwangerschap is geen ziekte. Indien er geen aanwijzigingen zijn dat er iets mis is, zijn al die onderzoeken niet nodig en waarschijnlijk zelfs schadelijk. Moest ik deze info al eerder gekregen hebben, zou ik me ook maar beperkt hebben tot 2 (of 3) echo’s.
Lezersvraag: hoeveel echo’s hebben jullie ondergaan en waarom?
Meer lezen